Choroby

Artykuły

Niski poziom witaminy D sprzyja depresji?


Niski poziom witaminy D sprzyja depresji?

W ostatnich latach witamina D robi zawrotną karierę. Ta grupa związków sterydowych coraz częściej zaczyna być nazywana przez naukowców hormonem ze względu na swe wielokierunkowe i wielomiejscowe działanie. Witamina D reguluje przemiany wapnia i fosforanów i z tym związane jest jej najbardziej poznana rola w prawidłowym wzrastaniu kości i zapobieganiu osteoporozie. Witamina D ma jednak także wpływ na wiele innych – poza osteoblastami i osteoklastami - komórek w naszym organizmie poprzez aktywację receptorów w jądrze komórkowym i na błonie komórkowej:

  • komórki mięśniowe zwiększają dzięki niej swoją masę i siłę
  • neurony łatwiej się regenerują i nie podlegają demielinizacji ( czytaj Czy niedobór witaminy D ma związek z SM?)
  • układ immunologiczny działa prawidłowo ( czytaj Witamina D i kwas foliowy mogą łagodzić przebieg astmy )
  • cykl życia komórki nie jest wydłużony ( przeciwdziała niekontrolowanemu mnożeniu się komórek i sprzyja ich obumieraniu we właściwym czasie)
  • pozytywnie działa na układ rozrodczy (spermatogenezę, owulację, błony śluzowe, warunki do zapłodnienia)
  • zmniejsza ryzyko nadciśnienia poprzez wpływ na układ hormonalny renina-angiotensyna-aldosteron

Jak wynika z publikacji ostatnich lat, być może występuje także związek między niedoborem witaminy D a występowaniem depresji, zwłaszcza u osób z nawracającą depresja kliniczną.

W listopadzie 2011 opublikowano wyniki największego w tym temacie prospektywnego badania neuroendokrynologów z kliniki Mayo w USA, które obejmowało 12,594 uczestników ((4005 kobiet i 8595 mężczyzn). Średni wiek badanych wynosił 51,7 lat, a 12,4% z nich miało już w przeszłości incydent depresji.

Jak się okazało u 50, 7% badanych występował za niski poziom witaminy D w surowicy krwi (według norm amerykańskich 25(OH)D poniżej 30 ng/mL). W grupie osób z depresją w przeszłości, ryzyko nawrotu depresji było mniejsze u osób z wyższymi poziomami witaminy D (OR, 0.90; 95% CI, 0.82 - 0.98; P = .02).
Podobnie brytyjskie badanie populacyjne z 2010 roku wykazało, że duży niedobór witaminy D u dorosłych (25(OH)D poniżej 10 ng/mL) silnie wiąże się z występowaniem depresji niezależnie od wieku, płci, poziomu życia, zdrowia fizycznego i pór roku.

Inna publikacja z ośrodka naukowego Amsterdamie donosi o 14% niższym poziomie witaminy D u osób z objawami depresji, w porównaniu do grupy kontrolnej.

Z pewnością stwierdzenie korelacji nie oznacza jeszcze zależności przyczyna- skutek. „Nie wiemy czy obniżony poziom witamy D wywołuje objawy depresji czy to nawrót depresji przyczynia się do obniżenia poziomu witaminy D” – mówi Dr Brown z Kliniki – „Potrzeba z pewnością kolejnych badań, które wykazałyby bezspornie, ze podanie witaminy D osobom z depresją może poprawić ich stan psychiczny.” Witamina D działa jednak bardzo wolno i badanie takie zajęłoby zapewne wiele lat obserwacji.

Póki co warto pamiętać, że poziom witaminy D po zimie może być naprawdę niski, a zanim się podniesie poprzez produkcję witaminy D w skórze pod wpływem wiosennego słońca, możemy doświadczyć wiosennych objawów niedoboru witaminy D ( skurcze mięśni, drżenia, infekcje, spadek napędu). Zestawiając te częste objawy z częstszym występowaniem depresji w marcu/kwietniu ( czytaj Dlaczego kwiecień jest niebezpiecznym miesiącem? ) – warto zadbać o uzupełnienie niedoborów witaminy D ( w Polsce dawka profilaktyczna dla dorosłych 800-1000 j. m. /dziennie)

Na podst.
• Mayo Clinic Proceedings. 2011;86:1050-1055. Medscape News March 2012
• Polskie zalecenia dotyczące profilaktyki niedoborów witaminy D -2009