Choroby

Artykuły

Toksoplazmoza a ryzyko rozwoju schizofrenii


Toksoplazmoza a ryzyko rozwoju schizofrenii

W sierpniu 2011 duńscy lekarze opublikowali wyniki kilkunastoletniej obserwacji 45 608 kobiet, które przebyły zakażenie toksoplazmozą. Okazało się, że kobiety z wysokim poziomem przeciwciał przeciw toksoplazmie miały znacząco większe ryzyko zachorowania na schizofrenię, niż kobiety o niskim poziomie przeciwciał.

Jedną z branych od lat pod uwagę przyczyn rozwoju schizofrenii jest zakażenie przebyte w okresie życia płodowego. Ostatnio nowe doniesienia informują, że także późniejsze infekcje np. okresu dzieciństwa i wieku młodzieńczego mogą mieć związek z rozwojem schizofrenii w przyszłości.
Kilka badań donosiło o podwyższonym poziomie przeciwciał IgG przeciw toksoplazmie ( które są dowodem przebytego zakażenia tym pierwotniakiem) u chorych na schizofrenię. Ostatnio opublikowano pierwsze badanie prospektywne, które analizuje związek schizofrenii z toksoplazmozą „ z drugiej strony”: osoby zakażone toksoplazmą obserwowano przez kilkanaście lat pod kątem rozwoju schizofrenii.

Badania na obecność zakażenia toksoplazmą przeprowadza się rutynowo u kobiet w ciąży, ponieważ nierozpoznana i nie leczona toksoplazmoza matki grozi ciężkim uszkodzeniem mózgu płodu. Dlatego prostym pomysłem stworzenia dużej grupy obserwowanych przypadków, było objęcie obserwacją kobiet, które na początku ciaży i zaraz po porodie były badane na obecność zakażenia pierwotniakiem Toxoplasma gondii. Przez trzy lata (1992-1995) duńscy badacze stworzyli bazę danych 45 608 kobiet, które obserwowano od momentu urodzenia dziecka do 2008 roku, a zatem przez okres 13-16 lat. Przez ten czas 246 kobiet z tej grupy zachorowało na schizofrenię.

U 26,8% kobiet z całej grupy obserwowanych wykryto przeciwciała IgG przeciw toksoplazmie. Jednak tylko grupa kobiet z wysokim poziomem tych przeciwciał wykazywała korelację z zachorowalnością na schizofrenię ( relative risk, 1.73; 95% confidence interval [CI], 1.12 – 2.62 w porównaniu z matkami o niższym poziomie przeciwciał).

Badanie nie wyjaśnia oczywiście na czym polega związek między zakażeniem toksoplazmą a większym ryzykiem rozwoju schizofrenii. Czy dochodzi do uszkodzenia komórek w mózgu przez samego pierwotniaka ? czy znaczenie mają uwalniane przez organizm substancje obronne, jnp. cytokiny czy przeciwciała ? Czy działają one bezpośrednio czy poprzez uszkodzenie genów?
Zanim poznamy te mechanizmy, już teraz wyniki duńskiego badania dodatkowo motywują do edukacji społeczeństwa na temat prostych sposobów zapobiegania zakażeniom toksoplazmą (unikanie spożywania nieprzetworzonego mięsa, mycie ciepłą wodą warzyw, mycie rąk, zwłaszcza po kontakcie z kotami i trzodą chlewną ). Nie bez znaczenia jest także wczesne dodiagnozowanie niespecyficznych przedłużających się dolegliwości ( gorączka, zmęczenie, powiększenie węzłów chłonnych, bóle głowy, dolegliwości stawowe, zapalenie siatkówki). W razie rozpoznania choroby potrzebne jest zdecydowane leczenie antybiotykami, aby nie dopuścić do wytworzenia wysokiego poziomu przeciwciał.

Na podst. Am J Psychiatry 2011; 168:814-821. Ilustracja z wikipedia.pl