Choroby

Artykuły

Hormon wzrostu potrzebny także w okresie przejściowym


Hormon wzrostu potrzebny także w okresie przejściowym

• Leczenie hormonem wzrostu dzieci z somatotropinową niedoczynnością przysadki trwa zazwyczaj do zakończenia liniowego przyrostu wysokości ciała
• Wraz z poszerzeniem naszej wiedzy na temat tzw. okresu przejściowego (trwającego do 25-30 roku życia), kiedy organizm osiąga pełną dojrzałość – wydaje się słuszne rozważenie podawania hormonu wzrostu dłużej.
• Bez leczenia hormonem wzrostu u młodych dorosłych z SNP dochodzi w okresie przejściowym do zaburzeń metabolicznych m.in. związanych z upośledzonym wydzielaniem leptyny („hormonu otyłości”)

Okres życia młodego człowieka między zakończeniem dojrzewania a uzyskaniem pełnej dojrzałości nazywany jest obecnie tzw. okresem przejściowym i trwa do 25-30 roku życia. Jak się okazuje jest to czas bardzo istotny dla dojrzewania tkanek: dochodzi wówczas do zamknięcia nasad kostnych, osiągnięcia dorosłej sylwetki ciała, masy mięśniowej, pełnej płodności, szczytowej masy kostnej,  a  także mielinizacji kory przedczołowej – co jest warunkiem dojrzałości emocjonalnej.  Jak się zatem okazuje człowiek dojrzewa o wiele dłużej niż się dawniej uważało.
U młodych osób z  somatotropinową niedoczynnością przysadki (SNP) praktykowano do niedawna  przerwanie leczenia  hormonem wzrostu w momencie zakończenia wzrostu liniowego.
Jak się okazuje, nie jest to korzystne dla chorego, ponieważ już w 3 miesiące po odstawieniu leczenia, zmiany w metabolizmie powodują szybki przyrost wagi, spadek siły i masy mięśniowej, a po pół roku od odstawienia leczenia hormonem wzrostu obserwuje się spadek siły rozkurczowej serca oraz niekorzystne zmiany w śródbłonku naczyń. W badaniach laboratoryjnych stwierdza się  w tym czasie podwyższony poziom cholesterolu, trójglicerydów, zaburzenia gospodarki cukrowo-insulinowej, co jest związane z zaburzeniami funkcjonowania tkanki tłuszczowej. Podskórna tkanka tłuszczowa (tzw. „biała tkanka tłuszczowa” w przeciwieństwie do tzw. „brunatnej tkanki tłuszczowej” na brzuchu związanej z otyłością) jest jak się okazuje aktywna hormonalnie i wydziela hormon – leptynę – informujący mózg o zasobach energetycznych organizmu. Leptyna blokuje uczucie głodu i doprowadza do spadku apetytu. Zaburzenia wytwarzania leptyny bądź niewrażliwość receptorów dla tego hormonu prowadzi często do nadwagi i otyłości. Okazuje się, że im głębszy niedobór hormonu wzrostu u młodych dorosłych z SNP w okresie przejściowym , tym niższy poziom leptyny  i większe zaburzenia metaboliczne.
Być może więc lekarze będą musieli rozważyć, czy hormon wzrostu nie powinien być stosowany u młodych dorosłych z SNP nieco dłużej niż do zakończenia liniowego przyrostu wysokości ciała. Kryterium wysokości ciała jak widać nie jest jedynym wyznacznikiem zasadności terapii.

Na podst.

Stężenia leptyny w surowicy młodzieży i młodych dorosłych z niedoborem hormonu wzrostu. J.Osińska i wsp. Endokrynologia Pediatryczna 2015.14.4.53.13-24