Choroby

Artykuły

Przyspieszyć dobór właściwego leku antydepresyjnego


Przyspieszyć dobór właściwego leku antydepresyjnego

Tylko 30% pacjentów z depresją pozytywnie reaguje na pierwszy dobrany przez lekarza lek przeciwdepresyjny. U pozostałych dwu trzecich chorych lekarz zmuszony jest poszukiwać na zasadzie „prób i błędów” właściwego dla nich medykamentu. Jest to okres ciężki dla chorego i jego bliskich – brak poprawy samopoczucia, dodatkowo pogłębiony rozczarowaniem nieskuteczną terapią. Nie wiadomo do końca dlaczego tak się dzieje - leki przeciwdepresyjne w większości mają podobny mechanizm wpływający na poziom konkretnych neurotransmiterów, a jednak wyraźnie obserwuje się na nie odmienną indywidualną reakcję osobniczą.

Od kilku lat wiadomo, że skuteczna terapia przeciwdepresyjna zmienia zapis fal EEG, zwłaszcza w korze przedczołowej. Zjawisko to próbowano wykorzystać do oceny skuteczności działania zastosowanego leku. Dokonując zapisu fal EEG pacjenta przed i po rozpoczęciu leczenia (Quantitative EEG – QEEG) , zaobserwowano, że – u pacjentów u których w przyszłości lek miał okazać się skuteczny - zapis fal EEG zmieniał się już po kilku dniach, na kilka tygodni wcześniej, zanim pacjent zaczynał czuć się lepiej ! Niestety zmiany aktywności elektrycznej kory przedczołowej występowały także u osób, które zareagowały pozytywnie na placebo! Zmniejszało to specyficzność metody do 40%.

Amerykańska firma CNS Response, badając skuteczność leczenia depresji i zespołu stresu pourazowego u weteranów wojennych, rozwinęła tę metodę, organizując duże przedsięwzięcie programistyczne w postaci znajdującej się w „chmurze” bazy danych PEER (Psychiatric EEG Evaluation Registry –PEER Online™). Lekarze z zaangażowanych w program ośrodków medycznych wprowadzają do bazy danych zapisy EEG swoich pacjentów z depresją w okresie przed rozpoczęciem leczenia. Na kolejnych etapach terapii wprowadzają do systemu także informacje o skuteczności zastosowanego leku i przebiegu terapii. W ten sposób powstaje stale powiększa się rejestr, pozwalający na podstawie retrospektywnych danych szukać zależności między wzorem zapisu EEG a skutecznym ( jak się okazało) lekiem. Opracowany i opatentowany przez firmę algorytm matematyczny trzykrotnie zwiększa efektywność doboru właściwego leku na podstawie zapisu EEG osoby z depresją. Dodatkowo program komputerowy PEER Online™ jest systemem „samouczącycm się”, co oznacza, że im więcej danych jest wprowadzonych, tym dokładniejszej analizy dokonuje program i na bieżąco dostosowuje algorytm.

W Polsce podobne badania prowadzone są przez lekarzy z Instytutu Psychiatrii i Neurologii w Warszawie wespół z zespołem matematyków i fizyków z Wrocławia i Wielkiej Brytanii. Niezwykle obiecujące wyniki zostaną wkrótce opublikowane w międzynarodowym piśmie medycznym, o czym z pewnością doniesiemy.

Na podst.
• Retrospective chart review of a referenced EEG database in assisting medication selection for treatment of depression in patients with eating disorders. J. M. Greenblatt, C. Sussman et al. Neuropsychiatric Deisease and Treatment Sept.2011.
• www.cnsresponse.com